Sint-Agathakerk

  • Romaans
  • Begin 12de eeuw, toren ca. 1250
  • Protestants
  • Preekstoel, herenbanken, rouwkassen, gebrandschilderede ramen

Deze kerk is een mooi voorbeeld van de rijke romaanse bouwkunst. De rondbogige spaarvelden in de onderste helft van de gevel zijn sierlijk. Net als het verdiepte register en de rondboogfries daarboven. Er zijn ook gotische elementen, zoals de gedichte ingang in de noordgevel en de grote vensters aan de zuidzijde. Duidelijk is dat de kerk is verlengd en de toren later is gebouwd dan het schip. Die toren heeft een bakstenen tentdak (ooit een tufstenen spits) en binnen een houten blok voor gevangenen.

Binnen zie je mooie art déco schilderingen op het tongewelf en traditioneel, maar deels vrij jong meubilair. Dat laatste geldt niet voor de zeventiende-eeuwse preekstoel en de herenbank van de Haersma’s. Die familie komt ook terug in de fraaie gebrandschilderde glazen en de dominant aanwezige rouwkassen. Het orgel is van L. van Dam & Zn. en uitgebreid door Bakker & Timmenga.

+ Meer informatie

Extra informatie:

Deze belangwekkende kerk is ondanks wijzigingen en een reconstruerende restauratie in 1921 een goed voorbeeld van rijke romaanse bouwkunst. De kerk is in het begin van de 12de eeuw van tufsteen gebouwd. Zij vertoont in de gevels twee zones. De onderste bestaat steeds uit twee rondbogige spaarvelden tussen lisenen. Daarboven bevindt zich een doorlopend verdiept register onder een rondboogfries. Daarin zijn aan de noordzijde volgens gevonden sporen bij de restauratie de kleine rondboogvensters hersteld. Ook de westelijke gevel vertoont deze fraaie geleding. In de noordmuur is de gotische, met rode baksteen gedichte ingang in een spitsboognis gehandhaafd. In de zuidmuur zijn de grote gotische, rondbogige vensters gehandhaafd, maar in het tufstenen sierwerk zitten ook nog een romaans venster en de gotische ingang. De kerk is in de 14de eeuw met een rechtgesloten koor verlengd, zuidelijk van baksteen, noordelijk met hergebruikte tufsteen. Daarin staan grote vensters. De sluitmuur van het koor is in 1599 vervangen. Ook hierin staan grote rondboogvensters. De romaanse toren is in het midden van de 13de eeuw van baksteen met een tufstenen bekleding gebouwd. De tufstenen spits is in 1888 door een bakstenen tentdak vervangen. De toren heeft inwendig herinneringen aan gewelven en een houten blok voor gevangenen.

Het interieur wordt gedekt door een in 1921 aangebracht tongewelf, waarop J. Por decoratieve art déco schilderingen aanbracht (zie ook Aduard). Het traditioneel aandoende meubilair en lambrisering zijn tijdens de restauratie geplaatst. De preekstoel met klankbord dateert wel uit de 17de eeuw; de kuip is versierd met gegroefde hoekzuilen en toogpanelen. De hier tegenoverstaande herenbank van de Haersma’s dateert nog uit de 17de eeuw. In de vensters zitten gebrandschilderde glazen die in 1717 zijn vervaardigd door Hendrick Busch, Douwe Feenstra en Pibe Harmens. Ze tonen wapens van bestuurscolleges en leden van het Haersma-geslacht. Deze familie liet ook het elftal rouwkassen in de kerk na. Ze domineren de kerkruimte sterk. Het orgel is in 1875 gebouwd door L. van Dam & Zn. en in 1922 uitgebreid door Bakker & Timmenga.

- Minder informatie
Informatie
Openingstijden
Faciliteiten