Sint-Martinuskerk

  • Toren vroege 16de eeuw, kerk 1669
  • Protestants
  • Preekstoel, meubilair, epitaaf

Imposant torent de Sint-Martinuskerk boven de contouren van Bitgum uit. Daarbij geholpen door de terp waarop het godshuis staat. De door nissen gelede toren met een melange van rode en gele bakstenen heeft een buitengewoon levendig aanzicht. Het oorspronkelijke zadeldak maakte in 1862 plaats voor een hoge ingesnoerde spits. Het door pilasters gelede schip van de kerk is in 1669 tot stand gekomen.

Loop gerust een rondje om de kerk; genoeg te zien. Aan de zuidkant zie je twee classicistische poorten en aan de oostkant het wapen en de namen van de stichters: Georg Frederik thoe Schwartzenberg en Hohenlansberg en zijn vrouw Isabella Susanna.

Binnen vind je een grotendeels zeventiende-eeuws interieur met kenmerkende mannen- en vrouwenbanken. Bekijk ook de rijk versierde preekstoel van dichtbij. En vergeet zeker de bijzonder mooie epitaaf in het koor niet. Deze werd in 1615 gehouwen voor het eerste echtpaar van het geslacht Schwartzenberg dat zich in Friesland vestigde.

+ Meer informatie

Extra Informatie:

De in de middeleeuwen op een hoge terp gebouwde en aan Martinus gewijde kerk is in 1669 vervangen door een nieuw gebouw achter de oude toren. Deze heeft drie door cordonlijsten gescheiden geledingen. De gevelplastiek en het gemêleerde gebruik van gele en rode baksteen geven de toren een levendig karakter. Aan de westzijde staat de nieuwe ingang onder een spitsboogvenstertje dat in zijn rijke profilering een spel vertoont van rode en gele steen. De tweede geleding is met nissen verlevendigd: aan alle zijden twee boven elkaar geplaatste registers van gekoppelde segmentvormig gesloten spaarnissen. De galmgaten en spaarnissen in de hoogste geleding wisselen in aantal van drie tot vijf. Het zadeldak maakte in 1862 plaats voor een hoge ingesnoerde spits.

De kerk is in 1669 gebouwd in een ingetogen gotiserende trant met aan de zuidzijde zes licht spitsbogige vensters en flauw diagonaal
gemetselde steunberen. In de zuidelijke gevel staan twee classicistische poorten met neggen en sluitstenen in de vorm van bijbels met spreuken. De oostelijke gevel draagt in het bekronende fronton een wapen en naam, die met de even verder geplaatste steen over de stichters vertellen: Georg Frederik thoe Schwartzenberg en Hohenlansberg en diens vrouw Isabella Susanna. Het fronton van de westelijke poort draagt de namen van de kerkvoogden. De noordelijke gevel is nagenoeg blind.

In het interieur is het meubilair grotendeels 17de-eeuws. In de dooptuin staat de preekstoel met klankbord (1673) met gewrongen en omrankte zuiltjes op de hoeken van de kuip en bloemen- en vruchtenfestoenen op de panelen. De psalmborden zijn in dezelfde stijl. De herenbank is 18de-eeuws. De vrouwenbanken bezitten gesneden wangstukken met bloemenfestoenen. In het koor zit een rijk versierd en van wapens en een voorstelling van Openbaringen 2:10 voorzien zandstenen epitaaf, omstreeks 1615 gehouwen door Dirck Lieuwes en Claes Jelles voor het eerste echtpaar van het geslacht Schwartzenberg dat zich in Friesland vestigde, Johan Onuphrius en Maria von Crombach. Het orgel is in 1861 gebouwd door de Groningse orgelbouwer P. van Oeckelen.

- Minder informatie
Informatie
Openingstijden
Faciliteiten