Waalse kerk

  • Laatgotisch
  • Kort na 1525
  • Galerij met orgel, preekstoel

Verscholen tussen de oude panden van de Grote Kerkstraat staat dit prachtige kerkje. Het was ooit een kloosterkapel van de dominicanessen of Witte Nonnen. Al heeft het deze functie maar zo’n halve eeuw gehad; de hervorming gooide roet in het eten.

In de zeventiende eeuw nam een Waalse geloofsgemeenschap het kerkje in gebruik. De voorgevel kreeg toen een classicistische ingang. Twee eeuwen later volgde een pleisterlaag die de grote rode bakstenen en de gele speklagen helaas onzichtbaar heeft gemaakt. Voor op het dak staat een klokkenkoepeltje. Daarin hangt een klok van Jurjen Balthasar uit 1661.

Binnen onder een strak gestukadoord tongewelf staan een preekstoel en overhuifde herenbank. In 1740 kreeg de Waalse kerkgemeenschap een koninklijk geschenk. Anna van Hannover, de vrouw van erfstadhouder Willem IV van Oranje-Nassau, gaf Johann Michael Schwartzburg opdracht tot het bouwen van een orgel. Samen met het rugschot voor het stadhouderlijk paar vormt het op de vleugelgalerij een indrukwekkend geheel.

+ Meer informatie

Extra informatie:

De voormalige kloosterkapel van de dominicanessen of Witte Nonnen is gewijd aan Sint- Catharina. Het bescheiden gebouw stond niet vrij maar in de gesloten bebouwing van het klooster. Het klooster werd in 1507 gesticht als laatste van de vier kloostervestigingen in Leeuwarden. Het had in 1525 alle erkenningen verworven en toen zal de bouw van de kapel zijn begonnen. Het heeft iets langer dan een halve eeuw gefunctioneerd tot de hervorming er een eind aan maakte. Het gebouw kreeg verschillende andere functies totdat het door de stad als kerk voor de Franssprekende reformatorische gemeenschap van onder meer stadhouderlijk hof en garnizoen in 1659 in bruikleen werd gegeven. Het koor werd toen door een muur van het schip afgezonderd en er kwam een classicistische poort in de voorgevel. In de late jaren 30 van de 19de eeuw is dit koor afgebroken en de kerk als geheel vernieuwd waarbij de buitenzijde een cementpleisterlaag kreeg. Daardoor is de voorgevel van grote rode baksteen met speklagen van gele steen aan het oog onttrokken. De gevel bezit aan weerszijden van de poort twee kleine spitsboogvensters en daarboven een dergelijk groot venster. Op de westgevel staat een dakruiter met een koepeldak waarin een door Jurjen Balthasar in 1661 gegoten klok hangt.

Inwendig heeft het schip een gestukadoord tongewelf. Uit de tijd van de ingebruikname door de Walen stammen de preekstoel en de overhuifde herenbank. Een tweede herenbank is bij de restauratie gebruikt bij de samenstelling van een achterschot, een soort dicht koorhek. De Waalse gemeenschap kreeg in 1740 een koninklijk geschenk. De muzikale Anna van Hannover, dochter van de Engelse koning en gemalin van stadhouder Willem Karel Hendrik Friso, gaf opdracht tot het bouwen van een orgel. Johan Michaël Schwartsburg bouwde het instrument, het enige tweeklaviersorgel van zijn hand. Gedeputeerde Staten van het landschap Friesland die de organisatie van een en ander hadden begeleid, hebben naar hoofs gebruik een tegengeste gedaan door Jaan Oenema in 1742 de opdracht te geven een rugschot te snijden waarin tussen allerlei trofeeën de wapens van het stadhouderlijk echtpaar zijn verwerkt.

- Minder informatie
Informatie
Openingstijden
Faciliteiten